ބުނަން ބޭނުންވާ ކޮންމެ އެއްޗެއް އެއްވެސް ޖެހިލުމެއް ނެތި ބުނަންކެރުމާއި އަދި ކުރަން ބޭނުންވާ ކޮންމެ ކަމެއް އެއްވެސް ޖެހިލުމެއް ނެތި ކުރަން ކެރުމަކީ ހިތްވަރުގަދަ މީހުން ކަމުގައި ދެކޭ ބައަކު އުޅެއެވެ. އެކަމަކު އެއީ ހިތްވަރުގަދަ މީހުން ކަމަށްވާނީ ޙައްޤަށް ބަސްބުނެ އަދި އިންޞާފުން ޢަމަލުތައް ކުރާނަމައެވެ. ދިރިއުޅުމުގައި ކުރަންޖެހޭ ކަންކަން ކުރާނަމައެވެ. އެހެން ނޫންނަމަ އެގޮތަށް ކަންކަން ކުރުންވާނީ ލަދުޙަޔާތް ނެތިގެން ކުރެވޭ ކަންކަމަށެވެ.
ބައެއް މީހުން އެމީހުން ހިތަށް އެރިހައި ނުބައި ކަންކަން ކުރަނީ އެއްވެސް ޖެހިލުމެއް ނެތިއެވެ. ނުބައި ބަސްތައް ބުނުމުގެ އިތުރަށް ނުބައި ޢަމަލުތައް ކުރަނީވެސް އެއްވެސް ކަމަކަށް ބަލައިލުމެއް ނެތިއެވެ. އަޢުރަ ނިވާނުކޮށް އުޅެނީވެސް ޖެހިލުމެއް ނެތިއެވެ.
ޙަޤީޤަތުގައި މިފަދަ ކޮންމެ ކަމަކީވެސް ލަދުވެތި ކަންކަމެވެ. ﷲ ތަޢާލާ ނަހީކުރައްވަވާފައިވާ ކަންކަން ކުރާނީ ބިރުވެތިކަމުގެ އިތުރުން ލަދުވެތިކަންވެސް ނެތުމުންނެވެ. އެފަދަ ކަންކަން އެކުރަނީ އެމީހެއްގެ ކިބައިގައި ލަދުޙަޔާތް ނެތުމުންނެވެ.
މިފަދަ ކަންކަން ކުރާ މީހުން ވިސްނައިލަންވީ މި ޙަދީޘްފުޅަށެވެ. މިޙަދީޘްފުޅު އެނގުމުން ނުބައިކަންކަން ކުރުމުގައި ހައްދުފަހަނައަޅާފައިވާ މީހުން އަމިއްލައަށް ލަދުވެތިވެ ކުރިން އުޅުނު ގޮތް ދޫކޮށްލައި އިޞްލާޙްވެ ދީނުގެ އެންމެ ބޮޑެތި ޢިލްމުވެރިންނަށް ބަދަލުވެފައިވެސް އެބަހުއްޓެވެ. އެބޭކަލުން ވަނީ ދީނަށް އަގުނުކުރެވޭފަދަ ބޮޑެތި ޚިދުމަތްތައްވެސް ކުރައްވައިފައެވެ.
އެކުވެރިންނޭވެ! މިޙަދީޘްފުޅަށް ވިސްނައިލާށެވެ! ﷲ ތަޢާލާއަށް ބިރުވެތިވާށެވެ! ލަދުވެތިކަން އިސްކުރާށެވެ! އެބޭކަލުން ފަދައިން ހެޔޮލަފާ ތަޤްވާވެރިންނަށް ބަދަލުވާށެވެ!
ކުރީގެ ނަބީބޭކަލުންގެ ބަސްފުޅެއް، ޙަދީޘްފުޅެއް-
އަބޫމަސްޢޫދު ރަޟިޔަﷲ ޢަންހުގެ އަރިހުން އިމާމު ބުޚާރީ ރިވާ ކުރައްވައިފައިވެއެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. މާތް ރަސޫލާ صلّى اللّـه عليه وسلّم ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. [އިހު އުޅުއްވި ނަބީބޭކަލުންގެ ބަސްފުޅުތަކުގެ ތެރެއިން މީސްތަކުން ހޯދައިގެން ދަސްކުރި ބަސްފުޅުތަކުގެ ތެރޭގައިވެއެވެ. ތިބާ ލަދު ނުގަންނަ ނަމަ ތިބާ ބޭނުން ކޮންމެ ކަމެއް ކުރާށެވެ.]
{ البخاري (ت ٢٥٦)، صحيح البخاري ٦١٢٠ • [صحيح •}
- އިސްލާމީ ތިލަފަތުގެ ދަރުސަކުން
