ޢާއިޝަތު ރަފާޙް ޢަލީ
"ޛުލްޙިއްޖާ މަހުގެ ފުރަތަމަ ދިހަ ދުވަހަކީ އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައައި ޚާއްޞަ މަޤާމެއް ލިބިގެންވާ ދުވަސްތަކެކެވެ. މި ދުވަސްތަކަކީ ހެޔޮކަމުގެ ބޮޑު ފުރުޞަތެއް ލިބޭ ދުވަސްތަކެއްކަން އެންމެ ފުރަތަމަ ވެސް އަޅުގަޅުގަނޑުމެންގެ ހިތަށް ގެންނަންޖެހެއެވެ. މި ދުވަސްތަކުގެ މުހިންމުކަމާމެދު ފުންކޮށް ވިސްނައި، މި ދުވަސްތަކުގެ ބޭނުން އެންމެ ފުރިހަމަ ގޮތުގައި ހިފުމަށް މަސައްކަތްކުރަންޖެހެއެވެ.
އިމާމް އިބްނު ރަޖަބް ރަޙިމަހުﷲ އެކަލޭގެފާނުގެ 'ލަޠާއިފުލް މަޢާރިފް' މި ފޮތުގައި ވަރަށް މުހިންމު ނުކުތާއެއް ފާހަގަކުރައްވާފައިވެއެވެ. އެއީ ވަގުތު ޚަލްޤުކުރެއްވި ﷲ ސުބްޙާނަހޫ ވަތަޢާލާއަށް ޙަމްދު ކުރުމުގެ މުހިންމުކަމެވެ. އަދި އޭގެ ތެރެއިން ބައެއް ވަގުތު އަނެއްބައި ވަގުތަށްވުރެ މާތްކުރައްވައި، ބައެއް މަސްތަކާއި، ބައެއް ރޭތަކާއި، ބައެއް ދުވަސްތައް ޚާއްޞަކުރައްވާފައިވާކަމެވެ.
މި ޚާއްޞަ ދުވަސްތަކާއި ރޭތަކުގައި އަޅުކަމާއި ހެޔޮ ޢަމަލުތަކަށް އިތުރު ސަވާބު ލިބުމަކީ ﷲ ސުބްޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ އަޅުތަކުންނަށް ދެއްވާފައިވާ މަތިވެރި ނިޢުމަތެކެވެ. މިއީ އަޅުތަކުންނަށް އެބައިމީހުންގެ ހެޔޮ ޢަމަލުތައް އިތުރުކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ދެއްވައި، އެބައިމީހުން އިތުރަށް ހިތްވަރުގަދަކުރުވައި، ހެޔޮ ޢަމަލުތައް ކުރުމަށް އިތުރަށް ޝައުޤުވެރިކުރުވުމަށް ދެއްވާފައިވާ ނިޢުމަތެކެވެ.
ރަމަޟާން މަހަކީ މިފަދަ ޚާއްޞަ ވަގުތުތަކުގެ ރަނގަޅު މިސާލެކެވެ. މި މަހުގައި މުސްލިމުން ހެޔޮ ޢަމަލުތައް ކުރުމަށް އާދަޔާ ޚިލާފަށް ޝައުޤުވެރިވެއެވެ. މިއީ ﷲ ސުބްޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ މި މަހަށް ދެއްވާފައިވާ ޚާއްޞަ މަޤާމާއި، މި މަހުގައި ކުރާ ހެޔޮ ޢަމަލުތަކަށް ލިބޭ ގިނަގުނަ ސަވާބުގެ ސަބަބުންނެވެ.
ވީމާ، ޛުލްޙިއްޖާ މަހުގެ ފުރަތަމަ ދިހަ ދުވަހުގެ މުހިންމުކަން ވިސްނައި، މި ދުވަސްތަކުގެ ބޭނުން އެންމެ ފުރިހަމަ ގޮތުގައި ހިފުމަށް މަސައްކަތްކުރުމަކީ ކޮންމެ މުސްލިމެއްގެ ވެސް ވާޖިބެކެވެ."
ކުރިއަށް އޮތް 10 ދުވަހަކީ އިސްލާމީ ތަޤުވީމުގައި ޚާއްޞަ މަޤާމެއް ލިބިގެންވާ ދުވަސްތަކެކެވެ. މި ދުވަސްތަކުގެ މާތްކަމާ ގުޅޭގޮތުން ޢިލްމުވެރިންގެ ވަރަށް ގިނަ ބަސްފުޅުތައްވެއެވެ. އަދި މި ދުވަސްތަކުގެ މާތްކަމާ ބެހޭގޮތުން އެންމެ ފުރިހަމައަށް ދެނެވޮޑިގެންވަނީ މާތް ﷲ އަށެވެ.
މި ދުވަސްތަކުގެ މާތްކަން ފާހަގަކޮށްލެވޭ މައިގަނޑު ސަބަބަކީ މާތް ﷲ މި ދުވަސްތަކުގެ މައްޗަށް ހުވާކުރައްވާފައިވުމެވެ. މިއީ މި ދުވަސްތަކުގެ މަތިވެރިކަން ދައްކުވައިދޭ ވަރަށް މުހިންމު ކަމެކެވެ.
މި ދުވަސްތަކުގެ މާތްކަމާއި މުހިންމުކަން ވިސްނާ، މި ދުވަސްތަކުގެ ބޭނުން އެންމެ ފުރިހަމަ ގޮތުގައި ހިފުމަކީ ކޮންމެ މުސްލިމެއްގެ ޒިންމާއެކެވެ. މި ދުވަސްތަކުގައި އަޅުކަންތައް އިތުރުކޮށް، ހެޔޮ ޢަމަލުތައް ގިނަކުރުމަށް މަސައްކަތްކުރުމަކީ ވަރަށް މުހިންމު ކަމެކެވެ. އެހެނީ މި ދުވަސްތަކުގައި ކުރާ ހެޔޮ ޢަމަލުތަކަށް އާދައިގެ ދުވަސްތަކަށްވުރެ އެތައް ގުނައެއްގެ ސަވާބު ލިބިގެންދާނެތީއެވެ.
ރަމަޟާން މަހުގައި އަޅުކަންތަކަށް ޝައުޤުވެރިވާ ފަދައިން، މި ދުވަސްތަކުގައިވެސް އަޅުކަންތަކަށް ޝައުޤުވެރިވެ، ހެޔޮ ޢަމަލުތައް އިތުރުކުރުމަށް މަސައްކަތްކުރަންވާނެއެވެ. އަދި މި ދުވަސްތަކުގެ މާތްކަމާއި މުހިންމުކަން އެހެން މީހުންނަށްވެސް ހަނދާންކޮށްދިނުމަކީ މުހިންމު ކަމެކެވެ.
މި ދުވަސްތަކުގެ މާތްކަން އިޙްސާސްކޮށް، މި ޚާއްޞަ ފުރުޞަތުގެ ބޭނުން ހެޔޮގޮތުގައި ހިފުމަށް މަސައްކަތްކުރުމަކީ ކޮންމެ މުސްލިމެއްގެ ވާޖިބެކެވެ. މި ދުވަސްތަކުގައި އަޅުކަންތައް އިތުރުކޮށް، ހެޔޮ ޢަމަލުތައް ގިނަކޮށް، އަދި އެހެން މީހުންނަށް އެހީތެރިވެ، ހެޔޮކަންތައް ކުރުމަށް އަޅުގަނޑުމެން އެންމެން މަސައްކަތްކުރަންވާނެއެވެ.
ﷲ ތަޢާލާ ފަޖްރު ސޫރަތުގެ ފުރަތަމަ އާޔަތާއި ދެވަނަ އާޔަތުގައި ވަޙީ ކުރައްވާފައިވެއެވެ.
وَٱلْفَجْرِ ﴿١﴾ وَلَيَالٍ عَشْرٍ ﴿٢﴾
ފަތިސް ގަންދެއްވަމެވެ. (1) އަދި ދިހަ ރޭ ގަންދެއްވަމެވެ. (2)
މި މާތް 10 ދުވަހަކީ އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައި ވަރަށް މުހިންމު މަޤާމެއް ދެވިފައިވާ ދުވަސްތަކެކެވެ. މިއީ ﷲ ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ ޤުރުއާނުގައި ހުވާކުރައްވާފައިވާ ދުވަސްތަކެވެ. ޤުރުއާން ދިރާސާކުރާއިރު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ދަސްވާ މުހިންމު ކަމެއްގެ ގޮތުގައި މިކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ.
މި ދުވަސްތަކުގެ މާތްކަމާ ގުޅޭގޮތުން އަޅުގަނޑުމެން ވިސްނާލަންޖެހޭ މުހިންމު ނުކުތާތަކެއް އެބަހުއްޓެވެ:
· މި ދުވަސްތަކުގައި ކުރެވޭ ހެޔޮ ޢަމަލުތަކަކީ އެހެން ދުވަސްތަކާ އަޅާބަލާއިރު މާ މަތިވެރި ޢަމަލުތަކެކެވެ. ޚާއްޞަކޮށް ޢަރަފާތު ދުވަހުގެ މާތްކަން ފާހަގަކޮށްލަންޖެހެއެވެ.
· މި ދުވަސްތަކުގައި ގިނަގިނައިން ޛިކުރުކުރުމަކީ އެދެވިގެންވާ ކަމެކެވެ. ތަކުބީރު، ތަހުލީލު، ތަޙުމީދު އަދި ތަސްބީޙު ކިޔުމަކީ އީމާންކަން އިތުރުކޮށް، ﷲއާ ގާތްވުމަށް ލިބޭ ރަނގަޅު ފުރުޞަތެކެވެ.
· ޤުރުއާން ކިޔެވުމާއި، ނަމާދުކުރުމާއި، ޞަދަޤާތް ދިނުމާއި، މައިންބަފައިންނަށް ހެޔޮކޮށް ހިތުމާއި، ގާތްތިމާގެ މީހުންނާ ގުޅުން ބަދަހިކުރުން ފަދަ ހެޔޮ ޢަމަލުތައް އިތުރުކުރުމަށް މަސައްކަތްކުރަންވާނެއެވެ.
· މި ދުވަސްތަކުގައި ފާފަތަކަށް ތައުބާވެ، ﷲގެ ޙަޟްރަތަށް ދުޢާކުރުން އިތުރުކުރުމަކީ ﷲގެ ރަޙުމަތާއި މަޣްފިރަތް ހޯދުމަށް ލިބޭ ޚާއްޞަ ފުރުޞަތެކެވެ.
· މި ދުވަސްތަކަކީ އަމިއްލަ ނަފްސު އިޞްލާޙުކޮށް، ރޫޙާނީ ގޮތުން ކުރިއެރުން ހޯދުމަށް ލިބޭ ރަނގަޅު ފުރުޞަތެކެވެ. ރަމަޟާން މަހަށްފަހު އަޅުކަންތައް ދަށްވެފައިވާ މިންވަރު ވަޒަންކޮށް، އަލުން ރަނގަޅުކުރުމަށް މަސައްކަތްކުރަންވާނެއެވެ.
އެހެންކަމުން، މި މާތް ދުވަސްތަކުގެ ބޭނުން އެންމެ ފުރިހަމަ ގޮތުގައި ހިފުމަށް މަސައްކަތްކުރަންވާނެއެވެ. މިގޮތުން ކުރެވޭ ހެޔޮ ޢަމަލުތަކުގެ ސަބަބުން އަޅުގަނޑުމެންގެ ދަރަޖަ މަތިވެރިވެ، ﷲގެ ރުއްސެވުން ލިބޭނެކަމަށް އުންމީދުކުރަމެވެ. ﷲ އަޅުގަނޑުމެންނަށް މި ދުވަސްތަކުގެ މާތްކަން ވިސްނައިދެއްވައި، އޭގެ އެންމެ ރަނގަޅު ބޭނުން ހިފުމުގެ ތައުފީޤު ދެއްވާށިއެވެ. އާމީން.
