ތަޙިއްޔަތުލް މަސްޖިދު ނުވަތަ މަސްޖިދު ސުއްނަތަކީ ކުރުން ވަރަށް މުހިންމު ސުންނަތެކެވެ. ނަމަވެސް ވަރަށް މަދު މީހަކު ނޫނީ މިހާރު ތަޙިއްޔަތުލް މަސްޖިދު ނުވަތަ މަސްޖިދު ސުއްނަތް ނުކުރެއެވެ. ސަބަބަކަށްވަނީ ބަންގިގޮވުމުން މިސްކިތަށްދާތީ ކުރާނެ ވަގުތު ނުލިބުން ކަމަށްވެސް ވެދާނެއެވެ. މީގެ އިތުރުން ޖަމާއަތަށް ނޫން ގޮތަށް މިސްކިތަށްދާ މީހުންވެސް އެނަމާދުކުރާތަން ފެންނަނީ ވަރަށް މަދުންނެވެ.
މިކަމަށް އޮތް އެންމެ ރަނގަޅު ޙައްލަކީ ބަންގި ގޮވުމުގެ 5 ވަރަކަށް މިނިޓްކުރިން މިސްކިތަށް ގޮސް ތަޙިއްޔަތުލް މަސްޖިދު ނުވަތަ މަސްޖިދު ސުއްނަތްކުރުމެވެ.
ސުވަރުގޭގައި ރަސޫލް ﷺ އާއި އެންމެ އަރިއަހުގައިވުމަށް އެދޭމީހާއަށް އޮތީ ވީހައި ގިނައިން ސަޖިދަކުރުންކަން ޙަދީޘްފުޅުން އެނގެން އެބައޮތެވެ. އެބަސްފުޅުގެ މާނައަކީ ވީހައި ގިނައިން ސުންނަތް ނަމާދުކުރުމެވެ. ވީމާ ސުންނަތް ނަމާދުކުރަން ލިބޭ އެންމެ ފުރުޞަތެއްވެސް ދޫކޮށްނުލާށެވެ!
އިސްލާމީ ތިލަފަތުގެ ދަރުސަކުން
ތިރީގައި މިވަނީ ތަޙިއްޔަތުލް މަސްޖިދު ނުވަތަ މަސްޖިދު ސުއްނަތް ކުރުމާއިބެހޭ ގޮތުން ޝައިޚް މުޙައްމަދު އަނީލް ބަޔާންކުރައްވާފައިވާ ބަސްފުޅެކެވެ.
ތަޙިއްޔަތުލް މަސްޖިދު ނުވަތަ މަސްޖިދު ސުއްނަތަކީ އެކަމަށް ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމް ބާރު އަޅުއްވާފައިވާ ގަދަވެގެންވާ ސުއްނަތެކެވެ. ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމް ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.
«إِذَا دَخَلَ أَحَدُكُم الْمَسْجِدَ فَلاَ يَجْلِسَ حَتَّى يُصَلِّيَ رَكْعَتَيْنِ»
(ޞަހީޙް މުސްލިމް، ޞަޙީޙް ބުޚާރީ)
މާނައީ: "ތިއަބައިމީހުންގެ ތެރެއިން މީހަކު މިސްކިތަށްވަދެއްޖެނަމަ 2 ރަކުޢަތް ކޮށްފުމަށް ދާންދެން ނުއިށީންނާށެވެ."
މިސްކިތަށް ދެވޭ ވަގުތާއި ޤަމަތްދިނުމާ ދެމެދު މަސްޖިދު ސުއްނަތް (ތަޙިއްޔަތުލްމަސްޖިދު) ގެ ދެ ރަކްޢަތް ކުރުމަށްފަހު ރަވާތިބު ސުއްނަތް އަދާކުރާނެ ވަގުތު އޮތް ނަމަ ކުރެވިދާނެއެވެ.
ނަމަވެސް މޮޅުއިތުރު ވެގެންވަނީ ގޭގައި ސުއްނަތް އަދާކުރުމެވެ. ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމް ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ.
«أفضل صلاة المرء في بيته؛ إلا المكتوبة»
(صحيح البخاري:731، صحيح مسلم :781، سنن الترمذي:450، سنن النسائي :1599، سنن أبي داود :1447، مسند أحمد:5/186، موطأ مالك :293، سنن الدارمي :1366.)
"ފަރުޟު ނަމާދު ފިޔަވައި މީހާ ކުރާ އެންމެ ހެޔޮ ނަމާދަކީ ގޭގައި ކުރާ ނަމާދެވެ. (އެބަހީ؛ ސުއްނަތް ނަމާދު ކުރުން އެންމެ އައުލާ ވެގެންވަނީ ގޭގައެވެ."
ނަމަވެސް އެހާވަރަށް ވަގުތު ނެތް ނަމަ ރަވާތިބު ސުއްނަތް ކުރުމުން ފުދޭނެއެވެ. މިގޮތަށް ކުރާއިރު ދެ ނަމާދަށް އެއްކޮށް (އެބަހީ؛ ރަވާތިބު ސުއްނަތަށާއި ތަޙިއްޔަތުގެ 2 ރަކްޢަތަށް) ނިޔަތްގަނެ 2 ރަކުޢަތް ކުރުމުން ފުދޭނެކަމަށް ޢިލްމުވެރިން ވިދާޅުވެއެވެ.
(مجموع فتاوى العلامة عبد العزيز بن باز رحمه الله ( 11 / 377 )
އަދި ހަމަ އެގޮތަށް މިސްކިތަށް ދާއިރު ޖަމާޢަތްފެށިފައިވާނަމަ، އެ ސުއްނަތް އަދާކުރާކަށް ނުޖެހޭނެއެވެ. އެހެނެއްކަމަކު އޭރުން އޭނާ އަށް ޖެހޭނީ ޖަމާޢަތުގައި ބައިވެރި ވާށެވެ. ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމް ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ.
«إذا أُقِيمَت الصلاة فلا صلاة إلا المكتوبة»
(رواه مسلم)
"ނަމާދަށް ޤަމަތް ދެވުމުން (އެ ޤަމަތްދެވުނު) ފަރުޟު ނަމާދު ފިޔަވައި އެހެން ނަމާދެއް ނުވެއެވެ."
والله أعلم
