ޖުމުލަގޮތެއްގައި ބުނާނަމަ އެމީހެއްގެ ބައިވެރިޔާ ތިމާއަށް މަކަރުހަދައި އެހެން މީހަކާއި ގުޅުން ހިންގާކަން އެނގިއްޖެނަމަ އިންތިހާއަށް ކަންބޮޑުނުވާނެ އަދި ރުޅި ގަދަނުވާނެ މީހަކު ހަމަ ނުވެސް ހުންނާނެއެވެ. އެރުޅިމަތީގައި ފިޔަވަޅުތައްވެސް އެޅެއެވެ. ބަސްތައްވެސް ބުނެވެއެވެ.
ނަމަވެސް ރަނގަޅަށް ހަނދާންކުރާށެވެ. އަންނަ ރުޅިމަތީގައި ހުރެ ކައިވެންޏަށް ގޮތް ނިންމައިގެން ނުވާނެއެވެ. ފުރަތަމަ ކަމަކަށް ތަނެއްގައި އިށީނދެ ރަނގަޅަށް ހަމަޖެހިލާށެވެ. އެއަށްފަހު އޭނާ ކުރިކުށުގެ ބޮޑުކުޑަމިނަށް ވިސްނާށެވެ. މިސާލަކަށް މީހަކަށް މެސެޖެއް ފޮނުވައިލުމާއި ބައްދަލުކުރުމާއި އަދި ބައްދަލުކޮށް ފާހިޝް އަމަލުކުރުން ފަދަ ކަންކަމަކީ ތަފާތު ދަރަޖައިގެ ކަންކަމެވެ. ފިޔަވަޅު އަޅަންވާނީ ކުރި ކުށް އެއްވެސް ޝައްކެއް ނެތް މިންވަރަށް ޔަޤީންކުރުމަށްފަހުގައެވެ. ކިތަންމެ ބޮޑަށް ތުހުމަތުކުރެވުނު ނަމަވެސް ތުހުމަތުގެ މައްޗަށް ފިޔަވަޅުނުއާޅާށެވެ. އެއިރުން އެކުރެވެނީ ފާފައެކެވެ.
މިސާލަކަށް އޭނާއަށްވަނީ ނުބައި އަމަލެއް ކުރެވިފައެވެ. އަދި އެކަންފަޅާއެރީ ވަރަށް ކުރީކޮޅުގައެވެ. އެހިނދު އެފަދަ ޙާލަތުގައި އިތުރުވިސްނުމަކަށްދާންވާނެއެވެ. އެހެނީ އެހައިކުރީކޮޅުގައި ފަޅާޢަރަން ެދުވެރިކުރެއްވެވި ސަބަބަކީ އޭނާދެކެ ﷲ ތަޢާލާ ލޯބިވެވޮޑިގަންނަވާތީ އެކަން ހުއްޓުވުމަށް މަގުފަހިކުރައްވަވަން ކަމަށްވެސް ވެދާނެއެވެ.
އެފަދަ ޙާލަތުގައި ބައިވެރިޔާ ހުރީ ކުރެވުނު އަމަލަށް ދެރަވެ ތައުބާވެ ޢަމަލުތައް އިޞްލާޙްކުރަން ކަމުގައިވާނަމަ އެްމެ ރަނގަޅު ގޮތަކީ އެކަމަށް ފުރުޞަތު ދިނުމެވެ. ލިބިފައިވާ މައުލޫމާތުގެ މައްޗަށް ބުރަވެ ޔަޤީންކަމާއިއެކު ބުނަމެވެ. ކޮންމެ މީހަކީ އެއްފަހަރު ކުރެވުނުކުށް އަލުންތަކުރާރުކުރާނެ މީހެއް ނޫނެވެ. ދީލަތިކަމާއިއެކު މާފުކޮށް އިޞްލާހްވުމުގެ ފުރުޞަތު ދިނުމުން ކުރިއަސްވުރެ މާލޯބިގަދަވެ ވަފާތެރިކަން އިތުރުކޮށް ޙަޔާތަށް މާބޮޑަށް އުފާވެރިކަން ހޯދައިދޭ މީހުން މަދެއް ނޫނެވެ.
ތަކުރާރުކޮށް ބުނަމެވެ. ކުށްކުރަނީ ހަމައެކަނި ނުބައިމީހުންނެއް ނޫނެވެ. ރަނގަޅު މީހުންވެސް ހަމަ ކުށްކުރެވެއެވެ. ވީމާ މީހަކަށް ކުށެއް ކުރެވޭއިރަށް އެއީ ނުބައިމީހެއްކަމަށް ޔަޤީންނުކުރާށެވެ.
ހިތާމައަކީ މިފަދަ އެއްވެސް ކަމަކަށް ނުވިސްނައި ވަގުތުން ކައިވެނި ރޫޅައިލަން ނަޞޭޙަތްދީ ހިތްވަރިދެވޭކަމެވެ. އެމީހުންގެ ބަސް ޤަބޫލުކޮށް ކައިވެނި ރޫޅައިލުމަށްފަހު މުޅި އުމުރަށް އެކަމާއި ދެރަވެ ހިތާމަކުރަން ޖެހިފައި ހުރީއަކީ މަދަކުންނޫނެވެ. ވީމާ އަހަރެންގެ ނަޞޭޙަތަކީ ބައިވެރިޔާ ކުރާ އެފަދަ ކަމެއް އެނގޭއިރަށް ވިސްނާނުލައި ފިޔަވަޅު ނޭޅުމެވެ. ޚާއްޞަކޮށް ދަރިން ލިބިފައި ތިބިނަމަ ކައިވެނި ރޫޅައިނުލުމެވެ.
ކިރިޔާވެސް މާފުކުރެވެން އޮތްނަމަ، އޭނާ އިޞްލާޙްވާން ހުރިނަމަ މާފުކުރާށެވެ! އެއިރުން ﷲ ތަޢާލާގެ ރުހިވޮޑިގަތުން އެތައް ގުނައެއް އިތުރަށް ލިބިގެންދާނެއެވެ. އިން ޝާ ﷲ
- މުފްތީ މެންކުގެ ދަރުސަކުން
